Geçen hafta CHP, DEVA ve Gelecek Partisi'nden istifa ederek AK Partiye geçen üç milletvekilinin, rozetleri takıldıktan sonra sarf ettikleri sözler, Winston Churcill'in "Bazı insanlar ilkeleri uğruna partilerini değiştirir; bazıları ise çıkarları uğruna partilerini…" sözünün somut örneğini ve tespitindeki haklılığı bir kez daha gözler önüne serdi. Mesela CHP'den İYİ Partiye geçen 15 Milletvekili için "Ey 15 milletvekili siz iradenizi nasıl oluyor da bu kadar ucuza satıyorsunuz" demişti. (30 Nisan 2018) Erdoğan başbakanlığı döneminde 2005 yılında AK Partide yaşanan istifaların ardından "Partisinden istifa eden milletvekilinin vekilliği de düşsün, yedek milletvekili sistemi getirelim, yedekte kim varsa sıradan o devam etsin" önerisi getirmiş CHP'den de destek istemişti. DEVA ve Gelecek Partisinin kurulacağı AK Parti'den bazı milletvekillerinin de bu iki partiye geçeceği haberleri çıktığı dönemde, DEVA Partisi lideri Ali Babacan Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın kendisini davet ettiğini, görüşmede kendisine "ümmeti parçalamaya hakkınız yok" dediğini aktarmıştı. 2005 yılında AK Partiden istifalar olduğunda "istifa eden milletvekillinin vekilliği de düşsün" diyen Cumhurbaşkanı Erdoğan bugün partisine katılımları "Bizim kapımız ülkesine ve milletine hizmet etmek isteyen herkese açık" sözleriyle savunuyor. DEVA Partisi Genel Başkan Yardımcısı Mehmet Emin Ekmen katıldığı bir televizyon programında "Yeni Yol grubundaki bazı milletvekillerine AK Partiden, Külliyeden çok yoğun bir baskı var. Sistematik ve uzun süreli bir ilgi ve baskı oluşturuyorlar" demişti. Şahin'in "baba ocağı, gençlik yuvası" tanımlaması boşuna değil; kurulduğu tarihten itibaren AK Parti kadrolarında siyaset yapmış bir isim. 2019 yılında AK Partiden istifa ederken de "baba ocağı, yuva" tanımı kullanmış "AK Partinin milletin partisi olmaktan çıkarak, kişilerin partisi haline dönüştüğü, ahlaki çürümenin yaşandığı ve bu çürümeye hiçbir çözümün üretilmediği, adalet kavramının ciddi şekilde yara aldığı" gerekçesiyle istifa ettiğini açıklamıştı. (9 Kasım 2019) Bir hukukçu olduğu Şahin'in Gelecek Partili olarak AK Partiye eleştirileri hukuk ekseninde oldu "hukuk devleti" ilkesinin ciddi hasar aldığını, CB sisteminin ülkeyi otoriterleştirdiği, ülkenin keyfilikle yönetildiği eleştirilerini yaptı. Meclis Kürsüsünden AK Parti sıralarına "2018'de başlayan CB sistemiyle yargı yürütmeye bağımlı hale geldi, AYM kararlarına uymayan bir hakim getirildi Adalet Bakanı yardımcısı yapıldı. Anayasa Mahkemesi ve Yargıtay krizi. Bizim için konu Can Atalay meselesi, bir milletvekili meselesi değildir. Bu konu basit bir kriz de değildir. Mesele Türkiye'nin hukuk devleti olması, devletin içinde çöreklenmiş klik bir yapının Türkiye'yi daha otoriter hale getirme meselesidir, bu bir devlet krizidir" diye sesleniyordu. Ancak siyasetin cari matematiği şimdilik bu tiyatroya izin vermektedir." (8 Ocak) Hazır aklıma gelmişken sorayım. MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli 18 Mart 2020 tarihinde "Siyasi Partiler ve Seçim Kanununda milletvekili transferlerini engelleyecek bir kanun değişikliği" yapılması çağrısında bulunmuştu. Dönemin AK Parti Grup Başkanı Naci Bostancı da sosyal medya hesabından "Milletvekillerinin temsil ettiği siyasi iradenin çeşitli oyunlarla ahlaka, demokrasiye aykırı şekilde değiştirilmesine, pazara çıkarılmasına imkan vermeyecek bir hukuki çalışmayı MHP ile birlikte yürütmekteyiz" demişti.

Tanrıların Arabaları kitabıyla adını dünyaya duyuran İsviçreli yazar Erich von Daniken hayattaymış. 90 yaşında öldüğü haberiyle fark ettim. Onu ve 1968 tarihli kitabını dindarların bir dergisi tanıtmıştı bana. Pierre Boulle'nin Maymunlar Gezegeni kitabıyla da bir camide tanıştığımı yazmıştım. Necip Fazıl'ın piyesleri Reis Bey ve Tohum'la birlikte Maymunlar Gezegeni de raftaydı. İlk o camide okumuştum. 40 sene öncesinin en uçta da olsa karşı görüşe hayat hakkı tanıyan, açık tartışma ortamında büyüdüm. Din ve ahlâk kendi nefsinde yaşamak içindir, başkalarına dayatmak için değil. Toplumu neyin rahatsız ettiğini, dindarlık adına nerede yanlış yapıldığını düşünme zamanı... İnananlar için din ve güzel ahlâk, kendimizi sınırlamayı emreder. Dışlayıcı, kindar, ayrıştırıcı tahriklerle kutuplaştırma siyaseti yürütülebilir ama kucaklayıcı dini davet yürümez. Siyasi karşıtını bir kalemde dinden, imandan kovup milletten çıkaran anlayışı bırakıp şu dizeyi anlama zamanı: "Çok Müselmânı bu soğuklar eyledi âteşperest"...

Bir bakalım: Türkiye SDG'yi bir "dış mesele" olarak görmüyor. DEM Pcarti de son aldığı tavırla SDG'yi "dış mesele" olarak görmediğini ortaya koymuş bulunuyor. PKK terör örgütü idi, Türkiye onu tasfiye etmek için büyük mücadele verdi, Türkler'den – Kürtlerden binlerce kişi can verdi, şimdi, PKK'nın kendini feshiyle başladığı ifade edilen bir süreç sonrasında Suriye'de, Türkiye'nin hemen burnunun dibinde yeni bir silahlı örgüt yapılanmasını "Türkiye'ye tehdit" olarak değerlendiriyor. DEM çizgisi şimdi de Suriye'deki silâhlı yapıyı, SDG'yi "Terörr örgütü" olarak görmüyor, içerdekine benzer bir pozisyon içinde SDG'yi savunuyor. Ankara'nın geldiği "SDG'nin en azından silâhlı yapısının tasfiyesi" talebine karşı mücadele veriyor. Ankara bu tavrını yakın zamana kadar Dışişleri Bakanı Fidan ve MSB Bakanı Güler tarafından seslendiriyordu, DEM bu iki ismi "süreci baltalama rolü üstlenmek" ile itham ediyordu, Cumhurbaşkanı Erdoğan ve Bahçeli, muhtemelen içerdeki sürecin nezaketi sebebiyle sessiz kalıyorlardı, en son Erdoğan da Bahçeli de, SDG'nin silâhlı yapısının tasfiyesini seslendirmeye başladılar, DEM de bu tavrı "tehdit dili" olarak niteleme noktasına geldi. Bazı bölgelerde HADEP'in, HDP'nin dışındaki partilere mensup "dikkat" Kürt milletvekilleri dahi, Kürt milletvekili adayları dahi, siyasi faaliyet yapamaz hale gelmişlerdi. Evet Amerika Kandil'in zihnini "Suriye'de size özerk bölge açıyoruz, Türkiye'de niye daha azına razı olasınız ki?" diye iğfal ettiği, o yüzden örgüt militanlarının içerde "özerklik ilânı" na yeltendiği, HADEP de bu sapmanın suyuna gittiği için akamete uğramıştı. Şimdi de DEM Parti, PKK'nın silinmesi anlamına gelen süreçte yine Suriye'de "bir şeyler" i korumak için rol üstlenmiş durumda. Anlaşıldığı kadarıyla DEM, kendine göne Ankara'nın iradesinin "süreç" le pasifize edildiği bir durumu kurgulamış, oradan Suriye'nin oturmamışlığı içinden SDG'nin "bir şeyler" kotaracağını hesap etmiş. DEM çizgisi, 2013 – 2015 sürecinde o hendek – özerklik oyunlarında sağlıklı tavır koyabilse ve Türkiye bütünlüğüne yatırım yapabilseydi, bugün Suriye işindeki rolü de, kuşku ile karşılanmazdı. "Bizde örgüt çökse de, yarın yeniden gelmek üzere Suriye'de bir varlığı devam ettirelim" hesabına kimse razı olmaz. 6 - 8 Ekim olaylarına gelişteki yanlış hesap, bugünkü kuşkuların da beslenme zeminidir.

Hayat da çoğu zaman böyle ilerler. İnsan bir noktada şunu fark ediyor: Kimse onu kendisinden daha iyi tanımıyor. Hayatının merkezine kendini koymak çoğu zaman yanlış okunuyor, bencillik deniyor. Kendini merkeze almak, her şeyi kendi arzusuna göre yapmak değil. Kendimize gelince hep "sonra". Ama o sonra çoğu zaman gelmiyor. Bir şeyi mutlaka merkeze koyuyor. Kimi zaman dünyayı, kimi zaman işi, kimi zaman korkuları, kimi zaman da kaçtıklarını. Ama insan şunu da fark ediyor: Kalbin asıl huzuru, her şeyle dolduğunda değil, doğru yerde durduğunda geliyor. Hayat geçici bir durak gibi. Asıl mesele kendini merkeze koymak değil; kendini nihai merkez sanmamak.

İktidar en düşük emekli maaşını 20 bin liraya çıkartıyor, AKP Grup Başkanvekili Abdullah Güler bunun bütçeye 69.5 milyar lira yük getirdiğinden bahsederek "Fedakârlık" yapıldığını anlatıyor. "Bir dokun, bin ah işit!" Asgari ücretlilerin, işçi, memur ve emeklilerin dramı bir yana... Ülkede paraya para demeyen, 9 milyon liralık kol saati kullananlar da var. "Zengini malı züğürdün çenesini yorar" denir ya... Bir AKP milletvekilinin Meclis'e kolunda 9 milyon 200 bin liralık saatle gelmesi kamuoyunda günlerce konuşulmuştu... "Ne var yani? Adam çalışmış, çabalarmış, kazanmış... Sen de çalış, senin de olsun" diye ironi yapanlar olmuştu! Neyse, konumuz adamın 9.2 milyonluk saati değil... Ülkemizde bir yanda yoksulluk, diğer yanda yaşanan görkemli hayatlar var... "Adalet bu mu?" diye soranlar da var. Orta Asya ve Afrika ülkelerine yaptığımız milyonlarca dolarlık yardımları düşününce de "Ayranı yok içmeye" atasözü geliyor aklıma... Vatandaş sadece "Hakça bir düzen" istiyor, o kadar! Trafik polisi, kırmızı ışıkta geçen bir aracı çevirir, kadın sürücüye: "Hanımefendi, kırmızı ışıkta geçtiniz!" der. Kadın mahcup bir halde: "Çok üzgünüm memur bey..." diye cevap verir. Kadın boynunu büker: "Sizi görmedim memur bey!" Bir kere uyanmaya görsün!

"Gerçek kolluk kuvvetleri, Trump'ın ABD vatandaşlarına saldırmak için kurduğu yeni ordu yani sahte ICE değildir. Söylediklerimi duydunuz mu? Hiçbir kolluk kuvveti maske takamaz. Hem de hiçbiri... Maske takıp suç işlemeye gelenleri bölge savcımız içeri atacak. Açıkça söylüyorum. Bunu burada yaparsanız tutuklanırsınız. Beyaz Saray'daki suçlu, sizi hapse girmekten de kurtaramaz." Bu sözler bir aktiviste, bir siyasetçiye değil; üniforma taşıyan bir kolluk yöneticisine ait. Philadelphia'nın kadın Şerifi Rochelle Bilal, Minneapolis'te 37 yaşındaki Renee Nicole Good'un "göçmen yakalama" polisleri tarafından aracında vurularak öldürülmesinin ardından, maske takarak bölgede 'operasyon' yapan Göçmenlik ve Gümrük Muhafaza (ICE) görevlilerine "sahte kolluk kuvveti" dedi ve açıkça uyardı: "Burada suç işlerseniz tutuklanırsınız." ABD'de bu sahnenin mümkün olmasının bir nedeni var. Resmi anlatıya göre ICE, "yasadışı göçle mücadele eden" federal bir kolluk gücü. Trump, kaçak göçle mücadele için kurulan bu kolluk kuvvetini kişisel ve özel bir "intikam timine" çevirdi. Beğenmedikleri Amerikan vatandaşlarını "yanlışlıkla" kaçak göçmen sanarak derdest ediyorlar. Birçok destekçisi bu kuvvetlere katılarak karşıt görüştekilere "siyasi intikam savaşının" bir parçası oluyor. İlk kez 2019'da seçildi, 2023'te yeniden seçilerek görevini sürdürdü. Şerifler ise -özellikle "county" denilen ilçelerde- sandıkla gelir. "Gerçek kolluk kuvvetleri hareket halindeki araçlara ateş etmez" derken aslında bir sınır çiziyor... Trump'ın ilk döneminde, Minneapolis'te George Floyd adlı bir siyahinin boğazına basılarak öldürülmesi, ülke çapında "Black Lives Matter" isyanlarını tetiklemişti. O gün de devlet "meşru güç" dedi. Görüntüler "aşırı şiddet" i gösterdi. Rochelle Bilal'in yaptığı tam olarak bu...

Sevgili okurların, Özgür Özel 'in birbiri ardına düzenlediği mitingler genelde iki televizyon kanalı tarafından canlı yayınlanıyor. Birkaç ayda 80 miting... Başta İstanbul olmak üzere Türkiye'nin dört bir yanında düzenlenen mitingler bunlar. Onların düzenlediği mitingler ise epeyce farklı oluyor! Sonra bazılarına Recep Tayyip katılıyor, otobüsün üzerine çıkıp nutuk atıyor. Özgür Özel meydanları başarıyla dolduruyor. Örneğin, yapılacağı açıklanan Yozgat mitinginin... Yozgat bütün kesimleriyle iktidar yandaşlarının ve sağ kesimin en güçlü olduğu tutucu illerimizin belki de en başta geleni. Yozgat mitingi, süregelen CHP mitinglerinin dönüm noktası olmuştur. Kim ne derse desin Özgür Özel bu mitingler konusunda büyük bir başarının altına imzasını koymuş ve liderliğini perçinlemiştir... Çünkü birkaç ay içerisinde ülke çapında 80 başarılı miting düzenlemek öyle her babayiğitin harcı değildir. Orada bulunan bazı vatandaşlarla kendince muhabbet ederken sözü döndürüp dolaştırıp yine kafasındaki aynı konuya getirmişti: "Çoğalalım, nüfusumuz artsın..." Sonra orada bulunan birine sormuştu: "Sen ne iş yapıyorsun, kaç çocuğun var?.." Adam devlet memuru imiş, bir çocuğu varmış. "Bir yetmez, en az üç çocuk olmalı. Bas gaza." Geçtiğimiz Pazar günü İslam'la ilgili bir toplantıda konuştu ve artık ezberlediğimiz sözlerini bir kez daha söyledi: "Biliyorsunuz devamlı söylediğim bir söz var. En az üç çocuk diyorum. Yani bu, güçlü bir ailenin olmazsa olmazı. Neslimizi çoğaltmamız lâzım. Bu tabii bizim arzumuz değil, Rabbimizin emri. Sevgili Habibi'nin (peygamberinin) bizlere sürekli olarak tavsiyesi. Peygamberimiz'diğer toplumlara karşı ümmetimin çokluğu ile iftihar ederim' diyor..." Ancak gelin görün ki Recep Tayyip bu konudaki gelişmelerden memnun değil, tam tersine şikayetçi imiş. Sözlerini şöyle sürdürdü: "Ama biz hâlâ bir netice almış değiliz. Şu anda gelişmeler iyi değil. En yakınlarımızla bile sohbet ederken bakıyorsunuz onlar da, en dost bildiklerimiz bile maalesef nüfus artışına karşı çıkıyorlar. Bu da bizi tabii ciddi manasıyla üzüyor." Kendi ağzıyla itiraf ediyor, demek ki beyefendinin nüfus artışı hülyaları boşa gitmiş, en yakınlarını bile inandırması mümkün olmamış.

ABD Merkez Bankası (FED) Başkanı Jerome Powell hakkında soruşturma açıldı. Powell'ın kendisine göre bile bu "bahane". Cumhuriyetçilerin "kırmızı", Demokratların "mavi" rengine atıfla, ikisinin karışımı olan mor kravat taktı. "Bu cezai suçlama tehdidi, FED'in faiz oranlarını Başkan'ın tercihlerini izlemek yerine, halka neyin hizmet edeceğine dair en iyi değerlendirmeye dayanarak belirlemesinin bir sonucudur" dedi. "Hiç kimse, FED Başkanı da dahil olmak üzere, kanunların üstünde değildir. Ancak bu benzeri görülmemiş eylem, yönetimin tehditleri ve süregelen baskısı bağlamında daha geniş bir perspektiften değerlendirilmelidir." Bu sözlerle Powell, bir anda Trump sistemine karşı tek başına duran bir figüre dönüştü. "Başkan bile olsa, Trump bağımsız olması gereken kurumlarımıza müdahale edemez" tartışmaları iyiden iyiye alevlendi. 2019 Temmuz'unda Cumhurbaşkanı Erdoğan cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle dönemin Merkez Bankası Başkanı Murat Çetinkaya'yı görevden aldı. "Davul birinin elinde, tokmak birinin elinde olmaz" dedi. Şubat 2022'de Rusya-Ukrayna savaşı başladığında Rusya Merkez Bankası sert bir faiz artırımı yaptı. "Karışamam, Merkez Bankası bağımsız" dedi. Ve ekledi: "Yoksa sonumuz Türkiye gibi olur." Bu bir uyarıydı. Türkiye yıllarca "Amerika gibi olmayı" hayal etti. Şimdi ABD, hızla "büyük Türkiye" olma yolunda ilerliyor. Bu bir "faiz" tartışması değil.

Türkiye Cumhuriyeti'nde bugün dış gündem kaynaklı birçok alana etki edilmesi muhtemel olsa da kabine bunların dışında... Dışarıda güçlü profil, iç seçmen gruplarının yalnızca kısıtlı halkalarında etkili, kalanı sadece "hep" ekonomiye bakar. Evet burası Türkiye ve dış politikadaki birçok adım uzun yıllar boyunca iç siyasetin malzemesi oldu. Hatta daha ileri götürelim, kimi adımlar bizzat iç hesaplı olarak atıldı. Artık iç siyasette malzeme olabilecek hiçbir şey yok. Halep'in iki mahallesi bile iç meselemiz. O kadar çok yargı-tutuklama-sağlık meselesiyle boğuşturuldu ki, oluşacak en ufak bir "gerçek" normalleşme adımı ülkeye nefes aldıracak. Peki "kabine demiştin", diyeceksiniz. Zira 2027'ye giderken başat koltuklarda olmasa da seçime endeksli adımların atılacağını anlıyoruz. "McKinley, hak ettiği takdiri hiç görmemiş harika bir başkandı. Gümrük vergileri konusunda harikaydı. Bu konuda sanırım onu geçeceğim. McKinley diğer ülkelerin ülkemize gelip iş yapmanın ayrıcalığı için ödeme yapmaları gerektiğine inanıyordu. Ve onları ödetti. Ve muazzam bir servet inşa etti." Bu sözler geçtiğimiz günlerdeki tarife adımlarını da Çin ile ısınan suları da kapsayacak bir bakiyeye işaret ediyor. Hawai ve Porto Riko gibi bölgelerin ilhak edilmesi gibi McKinley miraslarını da önemsediğini Venezuela adımından alıyoruz Trump'ın... Ve önceki satırlarda okuduğunuz üzere Trump, McKinley'i geçmekten bahsediyor. "Bir düşman çok, yüz dost azdır." - Kızılderili atasözü.

Hele söz konusu İran ise gelişmeleri "iç mesele" diyerek bir kenara atılmamalı. İran'da derinleşen toplumsal hareketlilik, artık rejimin kontrol edebileceği sıradan bir protesto dalgası olmaktan çıkıyor. İran'ın istikrarı, neredeyse İran'dan çok Türkiye için hayati önemdedir. Yaklaşık 560 kilometrelik Türkiye–İran sınırı, bugüne kadar tüm gerilimlere rağmen görece istikrarlı kalmış. Daha önce sınır boylarında görev yapan, İran'daki gelişmeleri yakından izleyen emekli Tümgeneral Rafet Kılıç, gelişmeleri bize şöyle yorumladı: "Karışıklıklar devam ederse bize ilk darbe sığınmacı meselesinden gelecektir. Nüfusu 90 milyona yaklaşan, ekonomisi çökmeye yüz tutmuş bir İran'dan kopacak kitlesel göç, Suriye deneyimini bile gölgede bırakabilir. Türkiye'nin mevcut demografik, ekonomik ve sosyal yükü ortadayken, böyle bir dalganın ülke üzerinde yaratacağı tahribat asla hafife alınamaz. Ancak tehlike burada bitmiyor. İ ran'da yaklaşık 30 milyon Türk kökenli nüfus yaşıyor. Merkezi otoritenin zayıflaması, dış aktörlerin devreye girmesi ve vekil yapıların sahaya sürülmesi hâlinde, etnik ve mezhepsel fay hatlarının kaşınmayacağını düşünmek, Ortadoğu'yu hiç tanımamaktır. Irak ve Suriye'de yaşananlar hâlâ belleklerimizdeyken, aynı senaryonun İran'da sahnelenmeyeceğini varsaymak akılcı değildir." Bu noktada PJAK gerçeği görmezden gelinemez. İran'da otorite zayıfladığında, bu yapının hem İran içinde hem de Türkiye sınır hattında daha aktif hâle gelmesi kaçınılmazdır. Emekli Tümgeneral Rafet Kılıç, neler yapılması gerektiğini şöyle anlattı: "Türkiye'nin tutumu net olmak zorundadır. İran'ın iç işlerine müdahale etmek başka, İran'ın çöküşüne kayıtsız kalmak başka bir şeydir. Türkiye, bir yandan İran'ın toprak bütünlüğünü ve istikrarını önceleyen bir diplomatik çizgiyi savunmalı; diğer yandan ise en kötü senaryoya göre askeri, istihbari ve siyasi tüm hazırlıklarını eksiksiz yapmak zorundadır. Sınır güvenliği, terörle mücadele kapasitesi ve göç politikası bu sürecin ertelenemez başlıklarıdır." İran'daki gelişmeler, Türkiye için uzak bir coğrafyanın sorunu değil. İran sarsılırken Türkiye'nin yapabileceği en büyük hata, "Bize bir şey olmaz" rehavetiyle hazırlıksız yakalanmak olur. Buna kadınlar "Beyaz Çarşamba" diyor. Caddelerde bunlar yaşanırken devlet dairelerinde ise katılık devam ediyor. Örneğin resmi dairelerde çalışanların namaz kılması da, 9 yaşında, yani ilkokul 3. sınıftaki kızların okullarda kapanması da zorunlu. Suriye'de iç çatışmalardan kaçan 4 milyona yakın Suriyeli ülkemize sığındı.